# ZALECENIE Nr R(99) 19 Komitetu Ministrów Rady Europy) krajów członkowskich, dotyczące mediacji w sprawach karnych.
# ROZPORZ!DZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI z dnia 13 czerwca 2003 r. w sprawie postępowania mediacyjnego w sprawach karnych – Dz. U. Nr 108 z dnia 26 czerwca 2003 r., poz. .1020
# ROZWI!ZYWANIE SPORÓW ZBIOROWYCH – Dz.U.1991.55.236 (U), roz.3 Mediacja i Arbitraż
# ROZPORZ!DZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI z dnia 18 maja 2001r. w sprawie postępowania mediacyjnego w sprawach nieletnich. – Dz.U. z 2001r., Nr 56, poz. 591, now. z 5 listopada 2002 r.
# REKOMENDACJA Nr R(98) 1 Komitetu Ministrów Rady Europy) krajów członkowskich, w sprawie mediacji rodzinnej
# USTAWA z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw – Dz.U.05.172.1438 z dnia 9 września 2005 r.)
# RAFAL MOREK „MEDIACJA I ARBITRAŻ” (art.1831 – 18315, 1154-1217 KPC) Komentarz, wyd. C.H.Beck, 2006
# RED. BEATA CZARNECKA-DZIALUK, DOBROCHNA WÓJCIK „Mediacja. Nieletni przestępcy i ich ofiary”, wyd.Oficyna Naukowa,Warszawa1999
# MACIEJ BOBROWICZ „MEDIACJE GOSPODARCZE – JAK MEDIOWAGI PRZEKONYWAG, wyd. C.H.Beck, Warszawa 2004
# ZBIGNIEW KMIECIAK „MEDIACJA I KONCYLIACJA W PRAWIE ADMINISTRACYJNYM”, wyd. Kantor Wydawniczy Zakamycze, 2004

1. Czy jest jakiś sposób na zmuszenie nieuczciwego kontrahenta do udziału w mediacji zamiast w sprawie sądowej?

Nie. Mediacja z definicji ma charakter dobrowolny. Jedyną metodą jest zachęta. Jeżeli nie czujesz się na siłach by przekonać kontrahenta do mediacji, poproś o pomoc mediatora.

Mediator ma większe możliwości przekonywania choćby ze względu na brak swojego interesu w sprawie. Służy też w razie potrzeb wyjaśnieniami spraw budzących wątpliwości czy obawy, które mogą być przyczyną oporu drugiej strony. Neutralność mediatora jest zasadniczą cechą sprzyjająca zgodzie stron na mediację.
Z każdej sytuacji może być wyjście.

2. Mój zleceniobiorca zrobił fuszerkę budowlaną i nie chę mu zapłacić pieniędzy, o które się dopomina, a które wg. mnie mu się nie należą. Czy mediator przyjmie taką sprawę do mediacji?

Tak. Mediator może się zgodzić na przyjęcie zlecenia, jeżeli uzna że nie budzi ono watpliwości pod względem prawnym. Należy nawiązać kontakt telefoniczny lub internetowy i przedstawić swój problem. Prawdopodonie mediator zaproponuje wstępne spotkanie wyjaśniające problem oraz współpracę. Zajmie się też zawiadomieniem drugiej strony konfliktu.o Pana propozycji i zachętą do udziału w mediacji.

3. Dostałem zaproszenie do udziału w mediacji, ale ja nie chcę dogadywać się czy układać z firmą , która mnie oszukała i Ąle potraktowałam. Mam określone rządania zadośćuczynienia, o które chcę walczyć w sądzie.Czy musze się zgodzić na mediację czy też mogę odmówić?

Mediator zawsze odwołuje się do dobrowolności i woli stron. Jeżeli Pan naprawdę nie chce spróbować, to wystaczy powiedzieć „nie”. Jako mediator z doświadczenia wiem, że wiekszośc osób korzystających z mediacji na początku nie ma wiary w jej sens i efekty. Po wypracowaniu i podpisaniu ugody diametralnie zmieniają zdanie.

Zanim jednak Pan podejmie ostateczną decyzje, proponowałabym rozważyć następujące kwestie, co z pewnością leży w Pana interesie:
1. sąd podejmuje decyzje niezależnie i rzadko otrzymujemy w całości to, czego oczekiwaliśmy. Sprawy sądowe kończą się zazwyczaj subiektywnym poczuciem stron: WYGRANY/PRZEGRANY lub PRZEGRANY/PRZEGRANY
2. mediacja doprowadzająca do ugody zawsze daje poczucie WYGRANY/WYGRANY, dbając o poczucie subiektywnej sprawiedliwości po obu stronach „barykady”. Wygrana dotyczy nie tylko dóbr będących podstawą konfliktu, ale też osobistej satysfakcji, jaką zyskują strony dochodzące razem do porozumienia. Wygrana dotyczy wzrostu wzajemnego szacunku, zrozumienia wzajemnych potrzeb oraz zwiększa szanse na konstruktywny kontakt przyszłości np. dalszą współpracę kontrahentów itp. Wspólne wypracowanie ugody daje również stronom konfliktu większą satysfakcję osobistą, psychologiczną, rokując na przyszłość lepszą jakość kontaktów, jeśli z przyczyn biznesowych będą niezbędne.
3. mediacja umożliwia pełny wpływ stron na jej przebieg i współdecydowanie o własnych sprawach, czego nie można powiedzieć o rozprawie sądowej, gdzie sędzia arbitralnie podejmuje decyzję za strony. Innymi słowy podczas mediacji strony zachowują prawo decydowania o jej wyniku!!! Mediacja umożliwia poczucie osobistego wpływu na bieg zdarzeń i zapadające decyzje.
4. Postępowanie mediacyjne umożliwia stronom wypracowanie porozumienia w ciągu 30 dni (tyle czasu przeznacza na nie sąd, chyba, że strony poproszą sąd o wydłużenie tego okresu). Zatem dzięki mediacji rozwiązanie sprawy może nastąpić w ciągu 4 tygodni, a nie wielu miesięcy czy lat – oszczędność czasu, zdrowia i energii.
5. Ugoda zawarta przed mediatorem, ma po jej zatwierdzeniu przez sąd, moc prawną ugody zawartej przed sądem. W ten sposób strony zyskują dostęp do szybkiej, taniej ochrony prawnej.
6. Sąd zwraca 3 uiszczonej wpłaty wpisowej, jeżeli w postępowaniu mediacyjnym zostanie zawarta ugoda. – korzyść finansowa
7. Pierwszą gwarancją dla stron jest niejawność samego postępowania mediacyjnego (inaczej niż postępowanie sądowe). Mediator zachowuje w tajemnicy fakty, o których dowiedział się podczas posiedzeń mediacyjnych. Chyba, że strony zwolnią go z tego obowiązku.
8. Stronom przysługuje prawo dobrowolnego wyboru mediatora, z założeniem że obie wyrażają zgodę na jego pomoc. Kiedy do mediacji kieruje strony sąd, może wyznaczyć mediatora.
9. Mediator nie może być świadkiem faktów, o których dowiedział się w związku z prowadzeniem mediacji – chyba, że strony zwolnią go z obowiązku zachowania tajemnicy mediacji. Ma to duże znaczenie dla sporów obejmujących tajemnice firmy itp.
10. Uczestnicy mediacji powinni być świadomi, że sąd kieruje ich sprawę do mediacji tylko raz podczas konkretnego postępowania sądowego, w okresie od założenia pozwu do zakończenia pierwszego posiedzenia wyznaczonego na rozprawę. Strony tylko raz mają szansę na dobrowolne, krótkie w czasie i tanie porozumienie.
11. Uczestnictwo w mediacji, która nie została zakończona ugodą nie odbiera możliwości rozstrzygnięcia sprawy przez sąd.

4. Dlaczego mediacja godpodarcza miałaby być dla mnie, jako przedsiębiorcy, najlepszą formą rozwiązania sporu?

Mediacja gospodarcza jest najtańszą, najszybszą formą rozwiązywania konfliktów między przedsiębiorstwami. Wskazują na to proste kalkulacje cenowe i doświadczenie w czasie, jaki poświęca się mediacji (średnio 3-6 dni) i procesowi sądowemu (średnio: 3 miesiące do 3 i więcej lat).

Dla rozwiązania przed sądem sporu o wartości 100 000,00 złotych, przedsiębiorca będzie musiał ponieść:
1 – koszt wpisowego 6600,00 zł
2 – Zastępstwo procesowe ok. 2000 – 3000,00 zł
Razem: 9 600,00 zł

Jeżeli się odwoła od wyroku, poniesie ponownie koszta:
1 – koszt wpisowego 6600,00 zł
2 – Zastępstwo procesowe ok. 2000 � 3000,00 zł
Razem: 9 600,00 zł

W sumie przedsiębiorca jest narażony na poniesienie kosztów rzędu 19 200,00 zł

Nie mówiąc już o kosztach psychologicznych oraz utracie kontaktu z klientem lub kontrahentem, na którym przedsiębiorcy zależy.

Dla rozwiązania przed mediatorem sporu o wartości 100 000,00 złotych, przedsiębiorca będzie musiał ponieść:
1 – koszt wpisowego190-250,00 zł
2 – Koszt mediacji 1000- 5000,00 zł
Razem: min. 1190,00 zł, max. 5250,00 zł
w zależności od miasta. Z reguły stolica jest najdroższa.

Mediacja gospodarcza pozwala zaoszczędzić przedsiębiorcy aż :
Od 13 950 do 18 010,00 zł

Czy to porównanie przekonuje do podjęcia się mediacji, zamiast długiego i destrukcyjnego dla wzajemnych relacji procesu sądowego?

5. Jakie argumenty pozafinansowe powinien brać pod uwagę biznesmen, rozważając czy mediacja gospodarcza jest właściwą formą rozwiązania problemu?

Argument pierwszy:
Mediacja gospodarcza jest najbardziej efektywnym sposobem rozwiązywania sporów, gdyż osoby zainteresowane same decydują o jej ostatecznym wyniku, a nie sąd.

Argument drugi:
Mediacja gospodarcza umożliwia rozwiązanie sporu bez osobistego wkraczania na drogę sądową z partnerem biznesowym. Ugoda gospodarcza sporządzona w obecności mediatora, zatwierdzona przez sąd, ma moc prawną ugody zawartej przed sądem.

Argument trzeci:
Jeżeli dla przedsiębiorcy ważne jest utrzymanie dobrych relacji z partnerem biznesowym w przyszłości, mediacja gospodarcza jest najlepszym rozwiązaniem sporu. Wspólnie wypracowane porozumienie dwóch przedsiębiorców buduje ich wzajemna relację dla przyszłych wspólnych biznesów.

1. Jeśli mediuję w sprawie podziału majątku dorobkowego małżeńskiego, w którego skład wchodzi nieruchomość, czy muszę ponosić koszt wyceny przez rzeczoznawców majątkowych?

Wycena nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego jest niezbędna tylko wtedy, gdy strony nie mogą się porozumieć co do jej wartości lub gdy ustalona wspólnie wartość rażąco odbiega od średniej rynkowej wartości danego typu nieruchomości.

Najprostszym rozwiązaniem, najczęściej stosowanym przez strony jest przestudiowanie czasopism poświęconych sprzedaży nieruchomości i porównanie własnych oczekiwań z propozycjami rynku. Innym jest skierowanie pytania do biura nieruchomości. Wtedy ustalenie średniej wartości nie nastręcza trudności stronom, sprowadza koszt wyceny do zera i oszczędza czas.

2. Czy będę płacił podatek od nieruchomości, jeśli ją nabędę w drodze zawarcia ugody przed mediatorem?

Nabycie własności nieruchomości lub ich części na podstawie ugody lub orzeczenia jest wolne od podatków i opłat z tym związanych. (Dz.Ust. 167 z dnia 01.09.2005, poz. 1398)

3. Czy po zawarciu ugody przed mediatorem mogę udać się do ksiąg wieczystych i prosić o dokonanie zmiany właściciela?

Prawodawca nie precyzuje jasno jaki jest obowiązek stron co do nabytych w wyniku ugody nieruchomości. Może się zdarzyć, że będzie potrzeba skorzystać z usług notariusza na podstawie ugody zawartej przed mediatorem i zatwierdzonej przez sąd.
Czy jest to konieczne określi Wydział Ksiąg Wieczystych. Wydział ten ma obowiązek uznać ugodę zawartą przed mediatorem i zatwierdzoną przez sąd i powinno to wystarczyć do wprowadzenia zmian w księdze wieczystej.
Ugoda zawarta przed mediatorem ma po jej zatwierdzeniu przez sąd moc prawną ugody zawartej przed sądem. (Dz. Ust. 172, z 2005 roku, poz. 1438)

4. Kłócimy się z rodziną o spadek po babci. Każdy uważa, że jemu należy się większa jego część. Istnieje też brak porozumienia co do wartości tego majątku. Czy w naszej sprawie może pomóc mediator?

Tak, jeżeli wszystkie strony sporu wyrażą zgodę na mediację w tej sprawie, wystarczy że jedna ze stron nawiąże kontakt z mediatorem. Jeśli czuje się na siłach może też sama wcześniej odebrać pisemną lub ustną zgodę stron na przystąpienie do mediacji.

Należy być świadomym, że jeżeli interesy stron będą sprzeczne ze sobą (będą wchodzić w kolizję), to wypracowana ugoda będzie miała charakter kompromisu, do którego każda ze stron musi być gotowa.

Jeżeli interesy będą uzupełniające się, to pod pewnymi warunkami, w wyniku ugody każda ze stron może uzyskać to, do czego dąży.

Jeżeli interesy stron będą zróżnicowane pod względem hierarchii ważności, wypracowanie ugody będzie wymagało uwzględnienia wzajmenych priorytetów i preferencji.

5. Dlaczego miałabym się zdecydować na podział majątku przed mediatorem a nie przed sądem?

Mediacja cywilna pozwala na podział majątku zgodny z wolą stron. Dzięki obecności neutralnego mediatora, byli małżonkowie dużo szybciej i efektywniej dochodzą do swoich potrzeb i znajdują wykonalne i satysfakcjonujące obie strony rozwiązanie. Praktyka pokazuje, że porozumienie, które małżonkowie sami wypracują jest realizowane, gdyż jest z założenia zgodne z ich decyzją i wolą. Strony bardziej się utożsamiają z treścią ugody sporządzonej samodzielnie niż z decyzją sądu, która często budzi złość i żal.

Mediacja cywilna chroni strony przed eskalacją konfliktów w przyszłości. Ma to duże znaczenie, gdy rozstający się małżonkowie mają małe dzieci i w przyszłości będą mieli ze sobą kontakt ze względu na nie.